≡ MENU
×

Deel deze pagina

Rijke vragen: het moeilijkste en het makkelijkste dat er is

Rijke vragen: het moeilijkste en het makkelijkste dat er is

Leren is groeien. Welke ondernemer wil er nou niet leren? Iedereen. Maar hoe doe je dat? Door het moeilijkste en tegelijk het makkelijkste dat er is: Vragen stellen. En luisteren.

Begrijpen in plaats van antwoorden

Eerst over goed luisteren. Stephen Covey zegt in zijn boek ‘De zeven eigenschappen van effectief leiderschap’: “Seek to understand and then to be understood.” Streef ernaar eerst de ander te begrijpen in zijn beweegredenen en afwegingen… en dan pas om zelf begrepen te worden. Covey verzucht: “De meeste mensen luisteren niet met de bedoeling om te begrijpen, maar om te antwoorden.” Op zich lijkt dat redelijk, om je antwoord klaar te hebben en zo de ander te helpen. Maar dan ligt de valkuil van het grapje in de reclame levensgroot op de loer: “Weet je wat jij eens zou moeten doen? Ga eens naar de Kamer van Koophandel!”

Je vult in wat de ander wel zal bedoelen en komt te snel met onzinnige antwoorden die de ander allang had kunnen bedenken en waarschijnlijk ook heeft bedacht. Je zou jezelf ten doel kunnen stellen minstens drie keer ‘waarom?’ te vragen voordat je overgaat tot een antwoord. Als je dat überhaupt al moet willen.

Het kan ook anders. Er is een netwerk voor succesvolle ondernemers waar de leden voor hun interacties een spelregel hebben afgesproken om snelle en oppervlakkige antwoorden te voorkomen. Bij de bijeenkomsten wordt er naar elkaar geluisterd, maar geen direct advies gegeven. Je mag wel eigen ervaringen delen: “Ik heb eens iets vergelijkbaars meegemaakt en toen dacht ik dit en deed ik dat. Het resultaat was zus en achteraf denk ik zo…” Dan houd je het bij jezelf, open en in het midden. En zoveel krachtiger. Dan is er sprake van een uitwisseling tussen de kwetsbare vrager die zijn uitdaging op tafel legt en de kwetsbare antwoorder die zijn eigen verhaal ernaast legt. Zo rouleert het gezelschap de rollen van vrager en antwoorder, waardoor nogmaals de gelijkwaardigheid wordt onderstreept.

De rijke vraag

Vragen stellen doe je het beste met een ‘rijke vraag’. Wat is een rijke vraag? Dat is een vraag die rijk is aan informatie. Het doorlopen van enkele hulpvragen om te komen tot je rijke vraag is al een leerervaring op zich. Daar is misschien geen antwoord voor nodig. Voorbeeld van zeven krachtige hulpvragen, die je jezelf kunt (laten) stellen:

  • Wat is het probleem?
  • Waarom is dit een probleem?
  • Wat gebeurt er als je niets doet?
  • Wat heb je al geprobeerd?
  • Wat zijn je afwegingen?
  • Wat is dan je vraag?
  • En wat wil je dat er gaat gebeuren?

En deze rijke vraag kan de luisteraar ook helpen, omdat hij vol informatie zit. Over wat je de vrager al weet, wat hij al heeft gedaan en overwogen en wat hij eigenlijk wil dat er gaat gebeuren. Het is niet een platte vraag om een tip. Niet een vraag van het niveau “Wie kent er nog een goede websitebouwer?”  Vragen die je echt met plezier en aandacht doorneemt. Die leerzaam zijn voor de vrager en de antwoordende partij.

In de interactie tussen twee ondernemers zou de nieuwsgierigheid centraal moeten staan: beiden moeten willen leren. Binnen het nieuwe Gilde van Ondernemers is er daarom een communicatieprotocol: iedereen heeft het recht om zijn gildeleden rijke vragen te stellen. En tegenover dat recht staat een plicht: altijd in openheid en vertel wat je al bedacht hebt, waarom je de ene optie boven de andere prefereert en wat je nu eigenlijk echt wilt weten. De vraag wordt alleen persoonlijk of via video aan elkaar gesteld. Veel persoonlijker dan een e-mail waarin de emotie en het gevoel verdwijnt en misverstanden levensgroot op de loer liggen.

2 reacties op “Rijke vragen: het moeilijkste en het makkelijkste dat er is”

  1. kees schreef:

    Ik was onlangs in Belgie in Westmalle te gast bij het klooster waar ik lessen bijwoonde van Broeder Guerric.
    Hij begon de dag als volgt:
    Ik wil niet dat jullie mij onderbreken om vragen te stellen. Enerzijds ben je hier in een klooster, hier worden we stil om te luisteren, dus daar begin je mee te oefenen. Luisteren is een totaal onderschat onderdeel geworden van onze maatschappij.
    Anderzijds zijn de meeste vragen geen echte vraag, maar een mening die in vraagvorm wordt uitgegoten. Daar hebben we niets aan met zijn allen.
    Dus als je een echte verduidelijkingsvraag hebt mag je die helemaal aan het einde van de dag privé komen stellen….

Het achterlaten van een reactie is momenteel niet mogelijk.